Abstract

Facebook has a role in influencing all sectors of life, especially the public and effecting different opinions, although all the various issues in society, one of these is the issue of raising awareness among university students. which has always caused positive or negative reactions on social networks, especially by students in large proportions Therefore, from this perspective, the researchers in this study have tried to explain in a scientific manner, to what extent social networks shape public opinion about health awareness process among university students.

The primary purpose of this study is to show the main role of Facebook in building public opinion regarding university students about their health awareness and discovering the amount of Facebook usage by students, as well as the importance of these networks to convey and declare demands and protests. Knowing the relationship between Facebook and health awareness and revealing the characteristics and properties of health awareness through social networks with finding out the level of health awareness inside social network users.

The research community is university students, the research sample is students of Salahaddin University in Erbil in different colleges, departments and stages, distribution of (300) forms, using stratified random sampling, as for Statistical software, a mathematical and statistical known as SPSS was used. The research is descriptive, in the practical aspect to obtain the necessary data and information, the researchers used the (survey)method in order to know the role of Facebook in raising health awareness among university students. The study reached several scientific conclusions, including the first sample of research agrees that Facebook is a factor to raise the level of health awareness of students of Salahaddin University, in this regard, the results of this study are important to understand the role that Facebook plays in raising health awareness among university students.

Keywords: Role, Facebook, Awareness, Health Awareness, University Students

پوخته‌

فەیسبووک سەبارەت بەپرس و بابەته ‌جۆراوجۆره‌کان، ڕۆڵی هەیە لە دروستکردنی کاریگەری لەسەر زۆربەی تاکەکانی کۆمەڵگە، بەتایبەت چینی گەنجان و لە نێویشیاندا قوتابییانی زانکۆ، یه‌کێک له‌و بابه‌تانه ‌پرسی هۆشیارکردنەوەیە، کە كاردانەوەی لەنێو تۆڕە کۆمەڵایەتییەکاندا بەتایبەت لەلایەن قوتابییانەوه چ بەشێوەی ئەرێنی  یان نەرێنی لێدەکەوێتەوە، بۆيه لەم گۆشه‌نیگایه‌وه‌ توێژەران لەم توێژینه‌وه‌یه‌دا بەشێوه‌یه‌کی زانستی هه‌وڵیانداوه ئه‌وه‌ ڕوونبكنە‌وه، کە تاچه‌ند تۆڕه‌‌‌‌ کۆمه‌ڵایەتييه‌كان ڕای گشتییان له‌سه‌ر دروستدەبێت سه‌بارەت به ‌پرۆسه‌ى هۆشیاری ته‌ندروستی.

ئامانجی سه‌ره‌کی ئه‌م تویژینه‌وەیه ده‌رخستنی ڕۆڵی فەیسبووکە لە بەرزکردنەوەی ئاستی هۆشیاری تەندروستی قوتابییانی زانکۆ، كۆمه‌ڵگه‌ی توێژینه‌وه‌كه‌ بریتییه‌ له‌ قوتابییانی زانکۆ، مشتی توێژینه‌وه‌كه‌ش قوتابییانی زانکۆی سەڵاحه‌دینە له‌شاری هه‌ولێر، کە(300)، فۆرمی ڕاپرسی به‌شێوه‌ی هه‌ڕه‌مه‌كی چینی دابەشکراوەو  له‌م توێژینه‌وه‌یه‌دا كه‌ر‌ەسته‌ی ئاماری، كه ‌به‌سیسته‌می "SPSS "ناسراوه‌ به‌كارهاتووه‌. توێژینه‌وه‌كه‌ له‌ جۆری وه‌سفییه، له‌لایەنە پراکتیکییەکەی بۆ به‌ده‌ستهێنانی داتاو زانیاریی وردو پێویست و گەیشتن به‌كۆمەڵێك ئەنجام، توێژەران ڕێبازی(ڕووپێوی)یان بەكارهێناوه‌. توێژینەوەكە بەچەند ئەنجامێكی زانستیی گەیشتووە، لەوانە‌ به‌ پله‌ی یه‌كه‌م مشتی توێژینه‌وه‌ له‌گه‌ڵ ئه‌وه‌ن، کە فەیسبووک هۆکارێکە بۆ بەرزکردنەوەی ئاستی هۆشیاری تەندروستی قوتابییانی زانکۆی سەڵاحه‌دین، له‌م ڕوانگه‌یه‌وه‌ ئه‌نجامه‌كانی ئه‌م توێژینه‌وه‌یه‌ گرنگە بۆ زانینی ئه‌و ڕۆڵه‌ی، کە فەیسبووک ده‌یگێڕێت له‌بەرزکردنەوەی ئاستی هۆشیاری تەندروستی قوتابییانی زانکۆ.

كلیلە وشه‌كان: ڕۆڵ ، فەیسبووک ، هۆشیاری ، هۆشیاری تەندروستی ، قوتابییانی زانکۆ

References:

سەرچاوەکان:

یەکەم: سەرچاوەکان به‌زمانی كوردی

١. مصطفی, روستم صابر. كاریگه‌ری فه‌یسبووك له‌سه‌ر په‌یوه‌ندییه‌ كۆمه‌ڵایه‌تییه‌كان لای قوتابییانی زانكۆی سلاحه‌دین . هەولێر: زانکۆی سەڵاحەدین, 2017.

٢. سیوەیلی, رێبوار. فەلسەفەی ئاكاری پزیشك و مافەكانی نەخۆش. هەولێر: چاپخانەی پاک, 2013.

٣. عبدالرحمان, کارزان حسن. ڕۆڵی ئامرازەکانی تەکنەلۆژیای پەیوەندی لە دروستکردنی گرفتە کۆمەڵایەتییەکان. ماستەرنامە, هەولێر: زانکۆی سەڵاحەدین, 2004.

٤. عبدالصمد, شنۆ حسێن. بەرپرسیارێتی کۆمەڵایەتی لای قوتابییانی زانکۆ. سلێمانی: زانکۆی سلێمانی, 2020.

٥. شوانی, ئەرشەد خەلیل. راگەیاندن و هۆشیاری سیاسی. هەولێر: چاپخانەی موکریانی, 2014.

دووەم: سەرچاوەکان به‌زمانی عەرەبی

١. آخرون, د. عبدالمجید الشاعر و. الصحة والسلامة العامة. عمان- الاردن: الطبعة العربیة الاولی, 2005.

٢. امین, سامر عبدالستار. دلیل التثقیف الصحي للعاملین في مجال الرقابة الصحیة. بغداد: وزارة الصحة العراقیة, 2012.

٣. الجباوي, أبراهيم فواز. الاعلام والراي العام أثناء الازمات . سوریا: دار طلاس للنشر والتوزيع, 2011.

٤. الرافعي, صباح قاسم. فاعلیة تعدیل السلوک أستخدام الانترنیت لدی طلبة جامعة الملک عبدالعزیز بجدة العدتات انترنیت. جدة, 2020.

٥. الشاعر, عبدالمجید. الرعایة الصحیة الاولیة. عمان: مطابع الارز, 2000.

٦. المنصور, حسن محمد. شبكات التواصل الأجتماعي وتأثيرها على جمهور الملتقين. عمان : مركز الكتاب الاكاديمي, 2016.

٧. باریان, احمد ریان. "دور وسائل الاعلام في التثقیف الصحي للمراة السعودیة بمدینة الریاض." جامعة الملک سعود, 2004: 37.

٨. زریق, برهان أحمد. الرأي العام وحضانته لذروة سنام المجد في غزة بلد العزة. سوریا: وزارة الاعلام السورية, 2016.

٩. عبدالعزیز, راندە عاشور. دور شبكات التواصل الأجتماعي في تدعيم الصورة الأعلامية لرئيس الدولة في ضل اندلاع الثورات العربية. مصر: المکتب العربي للمعارف, 2015.

١٠. عبدالکریم, محمد علي. نحو نمط اتصالي جدید. دولة الامارات العربیة المتحدة: دار الکتاب الجامعي, 2019.

١١. عبیدي،, أیمان محمد. الاذاعة‌ المحلیة والوعي الصحي لدی الشباب الجامعي. جامعة العربي بن مهیدي, 2019.

١٢. علي, محمد فاضل. دور الشبكة الفیسبوك في تعزیز التوعیة الصحیة لدی الجمهور. الاردن: جامعة الشرق الاوسط , 2017.

١٣. صلاح, یاسمین. المرسال. 9 20, 2020. https://www.almrsal.com (accessed 2 1, 2024).

١٤. محسین, جمال هادي. الاعلام التقليدي والجديد في سياق تمدد الاعلام الاجتماعي و شبكاته. عمان: مركز الجزيرة للدراسات, 2017.

١٥. مقالة. مقالة. 2 1, 2024. https://mqalla.com (accessed 2 1, 2024).

١٦. خضور, اديب. بحوث اعلامية ميدانية المسالة الصحية في الصحافة السورية. دمشق-سوریة: الطبعة الاولي, 1999.

سێیەم: سەرچاوەکان به‌زمانی ئینگلیزی

1. DANIEL, T and CHRISTIAN. theorising social media, polotics and the state. new york, 2014.

2. FRIER, S. The inside story of how Instagram transformed business, celebrity and our culture. 2019.

3. GREGOR, B. SOCIAL MEDIA MEASUREMENT. Poland: marketing of scientific, 2018.

4. Hall, Mark. britannica. 3 2024, 22. www.britannica.com (accessed 3 2024, 23).